Nghiên cứu sử dụng trứng hỏng làm phân bón cho sản xuất rau theo nguyên tắc hữu cơ được thực hiện trong khuôn khổ đề tài Khoa học và Công nghệ cấp Học viện nhằm tận dụng nguồn chất thải từ các cơ sở ấp nở gia cầm để sản xuất phân bón hữu cơ phục vụ canh tác rau theo hướng bền vững và thân thiện với môi trường.

Kết quả nghiên cứu cho thấy thành phần nguyên liệu đầu vào có ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng phân trứng sau ủ. Phân trứng được sản xuất từ 100% trứng hỏng không có gà con bên trong (EF1) có hàm lượng N tổng số, P₂O₅ tổng số, P₂O₅ dễ tiêu và CaO tổng số cao nhất. Trong khi đó, phân trứng phối trộn giữa trứng hỏng không có gà con và trứng hỏng có gà con bên trong (EF3) có hàm lượng K₂O tổng số và dễ tiêu cao nhất. Các mẫu phân sau ủ đều không phát hiện Salmonella spp.; E. coli không phát hiện hoặc ở mức rất thấp, đáp ứng yêu cầu an toàn sinh học đối với phân bón sử dụng trong nông nghiệp hữu cơ

 
Ủ phân trứng từ các nguyên liệu đầu vào khác nhau 

Phân trứng sau ủ được sử dụng để đánh giá hiệu quả trên rau mồng tơi và dưa chuột. Đối với rau mồng tơi giống MTNP11, công thức sử dụng phân trứng EF1 ở nồng độ 15‰ giúp cải thiện rõ rệt các chỉ tiêu sinh trưởng và sinh lý của cây, đồng thời làm tăng tổng năng suất qua hai lần thu lên 18,2 tấn/ha. Công thức này cũng cho hiệu quả kinh tế cao nhất với thu nhập đạt 185,2 triệu đồng/ha, cao hơn công thức sử dụng phân cá hữu cơ thương mại. Hàm lượng nitrat (NO₃⁻) trong rau ở tất cả các nghiệm thức đều nằm trong giới hạn an toàn cho phép.

Trên cây dưa chuột giống F1 VA 848, phân trứng EF3 ở nồng độ 15‰ cho hiệu quả tốt nhất về sinh trưởng, khả năng ra hoa, đậu quả và năng suất. Năng suất thực thu đạt 18,1 tấn/ha và thu nhập đạt 323,0 triệu đồng/ha, cao hơn công thức sử dụng phân cá hữu cơ thương mại. Chất lượng quả được duy trì ổn định, trong khi hàm lượng NO₃⁻ trong quả đều ở mức an toàn.

 
 
 
Đánh giá hiệu quả của phân trứng trên mồng tơi và dưa chuột 

Kết quả nghiên cứu cho thấy phân trứng có tiềm năng ứng dụng như một nguồn phân bón chất lượng tốt cho sản xuất rau theo nguyên tắc hữu cơ. Việc tận dụng trứng hỏng từ trại ấp để sản xuất phân bón không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế mà còn giảm thiểu chất thải, hướng tới phát triển nông nghiệp tuần hoàn và thân thiện với môi trường.

Phan Thị Thủy, khoa Nông học